Bilgi

Endüstriyel beton, yaygın kullanım alanı bulunan beton çeşididir. Endüstriyel betonlara klasik betonlardan daha değişik uygulama yöntemleri kullanılabilmektedir. Endüstriyel betonların aşınma, çatlama ve basınç değerleri fazlası ile yüksek betondur.

Hazır betonlar ilk etapta şantiye alanına gelir. Burada betonun dökümü, beton yüzeye her türlü perdah ve yüzey sertleştirici işlemler ve betonun çabucak kuruyarak çatlamasını engellemesi amacı ile yüzey koruma kür işlemleri yapılır. Kontrolsüz çatlamayı engelleyecek derz kesim ve derz dolgu işlemlerini içeren ve bütün bu uygulamalar öncesi zemin hazırlığının tamamı sonrasında elde edilen zemin endüstriyel beton’dur.

Endüstriyel Beton Nerede Kullanılır?

Endüstriyel betonların pek çok kullanım alanı bulunmaktadır. Kullanım alanlarından bazıları aşağıda listelenmiştir.

* Açık veya kapalı Otoparklar

* Gıda ve Sanayi tesisleri

* İnsan trafiğinin yüksek olduğu alışveriş merkezleri

* Tekstil atölyeleri

* Helikopter pistleri veya havalimanları

* Fabrika

* Soğuk hava depoları ve malzeme depoları

* Hastane

* Endüstriyel yapılar

* Otomotiv sanayi

* Garajlar

* Uçak hangarları

* Savunma sanayi

* Servis alanları

* İlaç depoları

* Petrol ofisler ve birbirinden farklı çevre düzenlemelerinde endüstriyel beton kullanılmaktadır.

Tabliye betonu bütün inşaatların temelini oluşturan beton uygulama yöntemlerinden bir tanesidir. Tabliye’yi kelime anlamı bakımından ifade edecek olursak; bina ve yapılarda yatay elemanlar, boyut olarak da levha grubunda olan yapı inşaat elemanları olarak bilinmektedir. Kısacası tabliye betonu binalarda ve yapılarda sıklıkla tercih edilen döşeme çeşitleri arasında yer almaktadır.

Tabliye betonu köprülerin inşası esnasında ilk yerleştirilen bölüm olarak da bilinir. Tabliye beton uygulamaları aşamasında şap uygulaması aşaması fazlası ile önem arz etmektedir. Yapılacak olan bu işlemin belirli bir sistematik ile yapılması gerekmektedir. Uygulama esnasında bunların dikkate alınmadı durularda çok önemli teknik ve zamanlara hataları yapılmaktadır.

Tabliye Betonu Dökümü Nasıl Olmalıdır?

Şap uygulamaları aşamasında kaliteli malzeme, en iyi cihazlar ve alanında uzman donanımlı, ekipler ile çalışmak gerekmektedir. Belirtilen koşullarda, şap uygulaması yapılması sayesinde başarılı sonuçlar alma ihtimali çok yüksektir.

Şap işlemi, kurumuş ya da dökülmüş beton üstünde yapılmakta olan izolasyon işlemlerinden bir tanesidir. Bu uygulama neticesinde hemzeminin muhafazası kolaylıkla sağlanmaktadır. Ayrıca görsel bakımdan da estetik görünüm kazandırılır.

Olumlu olmayan dış etkenlerden zeminin korunması aşamasında, en etkili yöntemler arasında şap uygulaması gelmektedir. Alanın ömrü şap uygulaması sonrasında uzadığı gibi, fazla korunaklı bir kullanım olanağı sağlanır. Şap, yapıların taban noktalarında, su çekme ve nemlenme ihtimali olan yerlerde kesinlikle uygulama yapılmalıdır. Böylelikle izolasyonu kolayca sağlayabilirsiniz.

Fabrika ve işletme tarzı pek çok alanın iç ve dış zemin kısımlarında yaygın şekilde şap kullanılmaktadır. Açık ya da kapalı spor salonlarında ve kapalı başka yapılarda şap uygulaması kesinlikle uygulanmalıdır. Bunların uyanı sıra Müze ve sergi salonları gibi büyük zemini bulunan alanlarda da şap uygulanmalıdır. Tabliye beton şap uygulamaları esnasında itinalı ve profesyonel hizmet alınmalıdır.

Beton altına neden naylon serilir, beton altı naylon ne işe yarar ve beton altına serilen naylon nasıl olmalıdır gibi sorular, inşaat sektörünün her geçen gün arttığı son dönemlerde sıklıkla sorulmaktadır. Bu yazımızda beton altı naylon ile alakalı sorularınızı ayrıntılı şekilde cevaplandırıyoruz.

Endüstriyel beton uygulamaları esnasında birtakım aşamalar bulunmaktadır. Beton altı naylon bu aşamalardan bir tanesidir ve yaygın şekilde uygulanmaktadır.

Beton ile alt katmanın arasına polietilen yani naylon film tabakası konulmaktadır. Alt katmana sızarak ya da alt katman tarafından emilerek betonun suyunu yitirmemesi için naylon kullanılmaktadır. Bu durum betonların prizini aldıktan sonra alt katmanda meydana gelebilecek suyun betona temasını engelleyerek kapilarite ile suyun beton içinde yükselmesine engel olarak rutubet gibi problemlerin oluşmasına engel olmaktadır. Beton altı naylon 40 cm bindirme olacak biçimde serilip yerleştirilmelidir.

Yüzey hazırlığı zeminde kullanılacak betonunun türüne göre farklılık göstermektedir. Endüstriyel tesisler, depo alanları, yollar, otopark zeminleri ve benzeri tesisler niteliklerine göre değişik kullanım amaçlarına sahip özelliktedirler.

Betonların kalınlığı, betonun türü, içeriğindeki demir donatı oranları ve eğimleri göz önünde bulundurularak tasarım yapılmaktadır. Uygulamaya başlamadan evvel ilk önce saha betonu alt dolgusu uyumlu dolgu malzemeleri ile proje kotuna kadar kademeler şeklinde sıkıştırılarak getirilmektedir. Toprak zemine yerleşen veya diğer bir ifade ile konulan saha betonu, beton içerisindeki suyun emilmesini engellemek amacı ile naylon branda serilmesi yapılmaktadır.

Soğuk ve karlı havalar da beton atılımı, beton dayanıklılığı ve beton direnci ile ilgili sorunlara neden olabilir. Bu yazımızda sizlere karlı havalarda beton dökülür mü, kışın beton atılır mı, kaç derece soğukta beton dökülür ve de nasıl önlem almanız gerektiğini ve nelere dikkat etmeniz gerektiğini anlatacağız.

Karlı ve soğuk hava koşullarında beton dökümü yapılacaksa, özel önlemler alınmasına dikkat edilmelidir. Bu koşullarda betonun soğuktan olumsuz etkilenmemesi gerekmektedir. Karlı ve don riski olan hava şartlarının yaşandığı ortamlarda beton dökümünden olabildiğince uzak durulması tavsiye edilmektedir.

Betonun yüzeyinde kar, buz veya don olmamalıdır. Bunlar derhal beton yüzeyden çıkarılmalıdır. Bunların yanı sıra beton sıcaklığı ve kalıpların özellikle de metal kalıpların sıcaklıkları donma noktasından daha yüksek olmalıdır. Bu durum, tabanın ve temas yüzeylerinin önceden yalıtılmasını veya ısıtılmasını gerektirir.

Kar ve yağmur gibi soğuk havalarda beton döküm işlemi yapılırken göz önünde bulundurulması gereken durumlar bulunmaktadır. Bunlar;

* Betonun su veya donma çözünme durumu ile karşı karşıya kalması olabilecek ise, hava sürükleyici kimyasal katkı maddeleri kullanılmalıdır.

* Kar yağarken ya da yağmur yağarken beton yüzeyi en iyi şekilde korunmalıdır.

* Beton önerilen beton sıcaklığında yerleştirilerek işlem uygulanmalıdır.

* Betonları pratik olan minimum kıvam sınıfında yerleştirmek gerekmektedir.

* Plastik durumundaki beton yeterli dayanıma varana kadar donma veya çözünme ’ye karşı muhafaza edilmelidir.

* Koruyucu kür materyalleri kaldırılırken ani sıcaklık değişimlerinin olup olmadığına dikkat edilmelidir.

Sonbahar ve kış aylarının başlamasıyla birlikte ülke genelinde yağışlı günler yaşanır. Hava koşullarının halen devam etmekte olan inşaat projeleri için önemli bir faktör olduğunu hatırlamak önemlidir. Ancak yağmurun beton dökülmesine etkisi nedir? Yağmur sırasında beton dökebilir mi? Ya da beton atıldıktan sonra yağan yağmur problem oluşturur mu? sorularını birçok insan aklından geçirmiş yahut deneyimlemiştir. Bu yazımızda bu soruları ayrıntılı şekilde cevaplıyoruz.

Çimento, agrega, su ve birbirinden değişik katkı materyallerinin belirli bir oran ile harmanlanması sonrasında oluşan betonun dökümü esnasında hava koşulları dikkate alınmalıdır. Çünkü betonun su dengesini yağan yağmur suyu değiştirmektedir. Bu durum çimento kalitesini bozmaktadır. Yağmur suları yalnızca beton kalitesini farklılaştırmak ya da etkilemekle kalmamaktadır. Çünkü yağmur suları betonların işlene bilirliğini de etkilemektedir. Bundan dolayı şiddetli bir yağmurda ise beton dökümünden kaçınmak gerekir. Çünkü şiddetli yağmur esnasında dökülen taze beton da su oranı yağmurla birlikte değişmektedir. Yağmur suyu betonun genel yapısını zayıflattığı için betonda dayanım kaybına yol açabilmektedir.

Yağmurun yalnızca beton atılması anında değil taşıma, sıkıştırma ve kürleme uygulamaları yaparken de etkileri bulunmaktadır. Betonlar yoğun yağmur altında özelliğini kaybedebilir. Çünkü yağmur suları katkı maddeleri oranlarının değiştirmektedir.

Beton dökümünün ilk başlarında yağmur yağmaya başlarsa, sular tamamen betona karışmaktadır. Bu durum fazlası ile riskli sonuçlar doğurabilir. Sonuç olarak beton agregalarının dibe çökmesi ve de şerbet karışımın üst bölüme yığılması yaşanabilir. Kalıbın doğru çakılmaması durumunda kalıp arasında sızıntılar yaşanabilir. Bunun yanı sıra kalıbın patlaması da yaşanabilir. Kısacası dökülen beton zayıf ve büzüşme çatlaklarına sahip olur.

Kürleme zamanında yağan yağmur, beton mukavemetini etkilememektedir. Kürleme zamanı ise betonun atılmaya başlanmasından 600 dk. sonradır. Yağmur suyu bu süreçte betona faydalıdır ve daha kaliteli bir beton için destek olur. Beton dökümü planı yapılırken güncel hava durumu ayrıntılı bir şekilde incelenmeli ve beton ona göre atılmalıdır.

İnşaat sektörü giderek daha popüler hale geldiğine göre, bazı teknik becerileri öğrenmemiz gerekiyor. Etrafta ortaya çıkan ve hızla ilerleyen beton yapıları görebilirsiniz. Bu ilerlemeye ayak uydurabilmek için çeşitli farklı ayrıntıları öğrenmek gerekiyor. Bunlardan en önemlisi ise beton atıldıktan sonra kalıpların kaç gün sonra söküleceğidir.

Kullanılan kalıpları yanlış zamanda kaldırırsanız birçok sorunla karşılaşabilirsiniz. Her bir betonarme kalıbın farklı kaldırma süreleri vardır.

Kalıpların sökülmesi Betonun ağırlığı ve yapısı, üretiminde kullanılan tekniklerle doğrudan ilişkilidir. Örnek verecek olursak, bir betonun taşıyabileceği yüklerin ağırlığı ve betonun bunları taşıyabilecek kadar sertleşip sertleşemeyeceği çok önemli faktörlerdir.

Kalıp sökme süreleri birtakım etkenlere karşı farklılık göstermektedir. Kalıp sökülme uygulamaları ile ilgili olarak TS 500’de belirtilen madde, yetkin kontrol mühendisinin onayı olmaksızın herhangi bir kalıbın yerinden söküm yapılmaması yönündedir.

Beton dökümünün bitimi ile kalıbın çıkarılması arasındaki süre, kullanılan çimentonun cinsine ve betonun dayanım kazanma hızına göre değişkenlik göstermektedir. Suyun çimentoya göre oranına, yapının türüne, etkilerin hacmine ve iklim şartlarına göre de farklılaşmaktadır. Kalıpların sökülme süresi, bütün bunların yanı sıra betonun döküldükten sonra muhafaza edilmesine de bağlıdır.

Soğuk hava şartları olarak ifade +5 C’’nin altındaki hava koşullarında ise kalıp alma süreleri beton basınç dayanımları bakımından doğrulanmalıdır. Ayrıca minimum 5 Mpa’lık basınç dayanımı oluşuncaya kadar dondan muhafaza edilmelidir. Bu koşullarda 3 gün kalıp kesinlikle sökülmemelidir.

Bir temel atıldığında veya bir merdiven yapıldığında ya da bir taban yerleştirildiğinde betonun sertleşmesi ne kadar sürer sorusu sıklıkla sorulmaktadır. Peki beton ne kadar sürede sertleşir yahut betonun prizlenmesi ne kadar sürer sorusunun cevabı nedir? Bu yazımızda, bu soruların ve diğerlerinin yanıtlarını bulacaksınız.

Betonun sertleşmesi birbirinden farklı faktörlere bağlı olarak değişkenlik göstermektedir.

Betonun polimerizasyonu yani sertleştirilmesi birkaç aşamadan meydana gelmektedir. Bu aşamalar ayarlama, sertleştirme ve nihai sertleştirme ya da diğer bir ifade ile %100 kurutmadır.

Ağır betonun sertleştirilmesine etki eden faktörler;

*  Ortam sıcaklıkları

*  Bağıl hava nemi

*  Betonun markasıdır

Betonun sertleşme süresi 28 gün ile 30 gün arasında değişiklik gösterir. Kullanılan çimentoya bağlı olarak da değişmektedir. Kimyasal süreç de ise, betonda yer alan mineraller potasyum hidrosilikata dönüştürülmektedir. Malzemelerin dayanıklı olması ve kırılmaması için, sistematik olarak su ile ıslatılmasını gerektirir.

Birçok bina yapımında, özellikleri ve nitelikleri nedeniyle beton kullanılmaktadır. Geliştiricilerin, bir inşaat projesinde kullanmadan önce bu malzemenin özelliklerini ve betonun ne kadar sürede sertleşeceğini bilmeleri gerekir. Teori hakkında herhangi bir bilgi olmadan, doğru çimento ve su oranlarını veya tam mukavemet elde etmek için gereken süreyi belirlemek imkansızdır.

Betonun sertleşme zamanlaması bir uzman için son derece önemlidir. Çünkü temeller üzerinde daha fazla çalışabilmek için bir program hazırlamak söz konusudur.

Sertleşen beton çözeltisi fazlası ile karışık bir kimyasal reaksiyondur. Oluşan kimyasal reaksiyona hidrasyon denilmektedir. Hidrasyon özü ise, su molekülleri var olduğunda orijinal bileşimin kalsiyum hidratına dönüşüm yapılmasıdır. Büzücü mineralleştirilir, böylelikle karışımı bir monole bağlamaktadır.

Kısacası betonda katılaşma veya sertleşme için kontrol süresi 28 gündür.  20° C -22 ° C sıcaklıkta ve%68 nem oranı baz alınmaktadır. Fakat beton yapı aylar ya da yıllar sonra maksimum mukavemet özelliğine ulaşmaktadır.

Beton neden sulanır? Beton kaç gün sulanmalı? Sıcak havalarda betonun korunması için ne yapılmalıdır? Gibi son dönemlerde sıklıkla sorulan sorulara detaylı bilgi için yazımızı okuyabilirsiniz.

Beton yüzeyi sürekli olarak ıslak tutulmalıdır. Kürlenme süresi için önerilen süre yaklaşık 7 gündür. Tavsiye edilen süre kış aylarında uzayabilir. Yüzeye su püskürtmek betonu kürlemek için mükemmel bir yöntemdir. Şayet bu işlem aralıklı olarak yapılıyorsa mutlaka yüzeyin ıslak kalmasına dikkat edilmelidir. Bu sistemin bir dezavantajı bulunmaktadır. Dezavantajı ise maliyetidir. Sistem yalnızca yeterli miktarda su ve onu çalıştıran kalifiye eleman varsa çalışır.

Beton yüzeyinin ıslanmasını ve daha az buharlaşma oluşmasını önlemek için telis bezi ya da diğer neme dayanıklı kaplamalar kullanılabilir. Yüzey bölümünde bozulma olmasını önlemek adına beton sertleşir sertleşmez su tutucu örtüler kullanılmalıdır. Betonların döşeme köşeleri için daha dikkatli ve özenli olmalı, ona göre kaplamalar kullanılarak kaplama yapılmalıdır. Örtülerin devamlı olarak ıslak kalmaları sağlandığında, beton yüzeyler nemli kalmaktadır.

Beton yüzeyinin hortum gibi ürünler kullanılarak sulaması yapılmalıdır.

Beton dökümü yapıldıktan sonra suyun önemi büyüktür ve betonun kurutulmaması, diğer bir ifade ile bakımı için sulama yapılmalıdır. Bunun için beton günde en az 10 defa sabah, öğle ve akşam olmak üzere ıslatılmalıdır.

Sıcaksa ya da sıcak hava dalgası varsa gündüz beton sulaması yapılmaz. Aksi halde, betonlarda yanma yahut kırılmaya ve çatlağa neden olacaktır. Bu nedenle öğlen veya daha sonra ve özellikle gece yarısından sonra beton dökümü yapılmalıdır. Hava serin durumda iken betonun hızla donup, sulanamamasından meydana gelebilecek çatlaklardan kaçınmak için birtakım huşulara dikkat edilmelidir. Bunun için beton dökme ve sulama işlemleri dikkatli bir şekilde yapılmalıdır.

Çimento su ile ıslatıldığında hidrotasyon olayı gerçekleşmektedir. Bu olay sonucunda sertleşen ve tekrardan yumuşamayan çimento, hidrolik bir bağlayıcı çeşididir. %70 oranında kalker, %30 oranında da kil ve ihtiyaç duyuluyorsa demir cevheri karışımı, 1400 c° ile 1500 c° de döner fırın kullanılarak pişirilir. Daha sonrasında erken priz yapmasını engellemek adına %2 ile %6 oranında jips diğer bir ifade ile alçı taşı eklenerek çimento elde edilmektedir.

Katkılı çimento üretimi esnasında ise klinker ve alçı taşı haricinde, çimento çeşitlerine göre maddeler eklenmektedir. Tras, yüksek fırın cürufu, uçucu kül ve silis dumanı gibi maddeler ilave edilen materyaller arasındadır.

Çimentolar beton karışımında hacim olarak çok küçük oranda bulunmaktadır. Çok az olan bir bileşen olmasına kıyasla, beton bileşen maddeleri arasında en önemli olandır. En fazla kullanılan çimento tipleri ise;

• Portland Kompoze Çimento
• Katkılı Çimento
• Cüruflu Çimento
• Sülfata Dayanıklı Çimento
• Beyaz Portland Çimento’dur.

Yukarıda listelemiş olduğumuz çimento çeşitlerinin haricinde de kullanılan farklı türde çimento çeşitleri bulunmaktadır.

Çimento, agrega, kum, kırma kum, çakıl, kırmataş, su ve ihtiyaç duyulduğunda birtakım kimyasal ve mineral katkı ürünlerinin belirli üretim teknolojisine uyumlu olarak karıştırılması sonucunda hazır beton üretilmektedir. Bu uygulamalar sonucunda elde edilen hazır beton, başlangıçta plastik yahut akıcı kıvamda olabilmektedir. Şekil verilebilen ve zaman içerisinde katılaşıp sertleşerek, mukavemet kazanan önemli yapı malzemesi olan hazır betonlara pek çok çimento türü ilave edilmektedir.

Çimento üretimi esnasında birtakım işlemler uygulanmaktadır. Çimentoların esas ham maddeleri arasında kalker ve kil yer almaktadır. Çimento üretimi esnasında uygun oranda kireç CaO, silis SiO2 ve alümin Al2O3 gibi hammaddeler kullanılmaktadır. Bunu yanı sıra demir oksit Fe2O3 içeren hammaddeler de diğerleri gibi belirli miktarlarda karıştırılmaktadır.

Farin adı ile bilinen öğütülmüş hammadde karışımı, eğimli döner fırında ortalama 1400 ile 1500 oC sıcaklığa ulaşana kadar pişirilir. Döner fırının alt çıkış bölümüne doğru hammadde tanelerinin yarı ergimiş durumlarının birbirlerine yapışmaları sonrasında klinker ismi verilmiş olan granüle küresel tanecikler oluşmaktadır. Daha sonra klinker soğutulmaktadır. Soğutulma yapıldıktan sonra düşük oranda alçı taşı ile öğütülür.

Çimentoya alçıtaşı eklenmektedir. Klinker öğütülürken çimentonun %3 ile %5’i kadar alçıtaşı ilave edilir. Alçıtaşı eklenmesindeki amaç ise çimentonun priz zamanını ayarlamaktır. Klinker ve alçı taşının beraber öğütülmektedir. Bu beraberlik sonrasında Portland Çimentosu üretilmektedir. Öğütme yapılırken klinker ve alçı taşına ilaveler yapılmaktadır. Standart koşullarda uygun görülen miktarlarda mineral katkılar tras, cüruf, uçucu kül ve kalker tozu eklenmektedir. Yapılan eklentiler sonrasında birbirinden farklı katkılı çimentolar elde edilmektedir.